واکاوی ابعاد و مؤلفه‌های مدیریت پیشگیری از اعتیاد سایبری در جوانان استان زنجان با رویکرد داده بنیاد

چکیده

هدف: هدف از پژوهش حاضر، واکاوی ابعاد و مؤلفه‌های مدیریت پیشگیری از اعتیاد سایبری در جوانان استان زنجان می باشد.روش شناسی: روش تحقیق کیفی و از حیث هدف از نوع تحقیقات کاربردی  می باشد و از نظر روش تحلیل با مدل پارادایمی اشتراوس و کوربین (1998-1990) اجرا گردید. جامعه آماری شامل 15 نفر از صاحب‌نظران در زمینه آموزش دانشگاهی و نخبگان دانشگاهی می باشند که با روش نمونه گیری هدفمند و در دسترس انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل دو بخش، روش کتابخانه‌ای و مصاحبه (بررسی متون و مصاحبه نیمه ساختار یافته با خبرگان) می‎باشد. برای تجزیه و تحلیل داده­ها، از کدگذاری باز، محوری و انتخابی و براساس تئوری داده بنیاد و از نرم افزار MAXQDA 2020 استفاده گردید.یافته ها:  نتایج نشان داد که ابعاد و مولفه های  مدیریت پیشگیری از اعتیاد سایبری در جوانان استان زنجان در در 5 دسته اصلی داده بنیاد و 15 مولفه شناسایی و استخراج شدند که عبارتند از شرایط علی (عوامل خانوادگی، عوامل فردی، جذابیت‌های فضای مجازی و  عدم سواد رسانه‌ای)، شرایط زمینه ای (شرایط اجتماعی، محیط فرهنگی)، شرایط مداخله گر (سیاست‌های اجتماعی، بیکاری و فقر)، راهبردها (مشارکت اجتماعی، آموزش خانواده، آموزش مهارت‌های زندگی و امکانات فرهنگی ورزشی) و پیامدها (ارتقای سلامت روان، افزایش کارمندی، مدیریت فضای مجازی).بحث و نتیجه‌گیری: اینترنت نه‌تنها کاربردهای فراوانی در زندگی روزمره دارد؛ بلکه دارای ویژگی‌های خـاص و منحصربه‌فردی اسـت کـه جذابیت آن را صدچندان می‌کند و اعتیـاد بـه اینترنـت، تحمـل، کناره‌گیری، آشفتگی‌های هیجـانی و قطـع روابـط اجتمـاعی را به دنبال دارد بـا دور کردن افـراد از ارتباطـات اجتماعی باعث ایجاد افسردگی و تنهایی در آن‌ها می‌شـود در نتیجه با برقراری دوره هایی به منظور آموزش خانواده‎ها با فرهنگ استفاده بهینه از گوشی‌ها و تجهیزات هوشمند، در جهت جلوگیری از ایجاد ناامیدی و افسردگی و تنهایی در جهت پیشگیری از اعتیاد سایبری در جوانان بکوشند.